Politiek Dashboard — Zorg

Het hoofdstuk Een gezonde samenleving van het coalitieakkoord 2026–2030, doel voor doel gevolgd van afspraak tot Kamerwerk en cijfers.

Zorgdoelen uit het coalitieakkoord 2026–2030, en hoe je dit dashboard leest

Hoe lees je dit thema?

Het dashboard ontleedt het hoofdstuk ‘Een gezonde samenleving’ van het coalitieakkoord 2026–2030 in losse doelen, gegroepeerd in tien sporen volgens de hoofdstuk-indeling zelf: van preventie en welzijn en geneeskundige zorg tot jeugdzorg, geestelijke gezondheidszorg, werken in de zorg en de aanpak van zorgfraude, met daarnaast de koers uit de hoofdstuk-inleiding.

De gemeentelijke laag. Een aanzienlijk deel van de zorgdoelen landt bij gemeenten, via de Wmo, de Jeugdwet en het sociaal domein. Waar dat zo is, staat de bestuurslaag op ‘combinatie’ en let je erop dat uitvoering deels lokaal plaatsvindt.

De lagen. Elke doelpagina bouwt het doel laag voor laag op: wat het akkoord afspreekt, wat de drie coalitiepartijen er in hun programma over schreven (één positie per partij per doel, met de status behouden of afgezwakt), welk Kamerwerk er sinds de beëdiging van het kabinet (23 februari 2026) op is verricht, een redactionele duiding, feitelijke cijfers, en — waar onafhankelijke instanties zich hebben uitgesproken — een externe toetsing.

Hoe lees je het? Klik een doel aan voor de detailpagina. Bij de Kamerzaken zie je hoe D66, VVD en CDA stemden (V = voor, T = tegen) en wat de uitkomst was; klik op het onderwerp om het stuk te lezen op tweedekamer.nl.

Wat zegt het wel, en niet? Het dashboard toont welke posities op welk doel zijn ingenomen, niet of een doel wordt behaald. Een doel zonder Kamerwerk betekent niet dat er niets gebeurt; een aangenomen motie betekent niet dat het doel is bereikt. Het velt geen oordeel, maar ordent publieke bronnen. Alles is te herleiden tot de originele documentatie: elke afspraak, partijpositie, Kamerzaak, stemming, cijferreeks en externe zienswijze verwijst naar de bron — Kamerstukken, externe rapporten en openbare data — zodat je elke regel zelf kunt natrekken. Voor de woordkeuze en cijferconventies: zie de methodepagina & styleguide.

Inleiding

De koers waarmee het hoofdstuk opent: zonder hervorming dreigt een zorginfarct, met een staatscommissie zorg voor de langere termijn. · 1 doel

Preventie & welzijn

Voorkomen is beter dan genezen: gezonde generatie, leefstijl, mantelzorg en zorgakkoorden. · 11 doelen

Geneeskundige zorg

Passende zorg de norm, sturing op het zorglandschap, eigen risico, eerstelijn en geneesmiddelen. · 10 doelen

ZG-12
Passende zorg de norm (ook in de aanspraak), sneller implementeren; alleen zorg met bewezen meerwaarde vergoeden; strengere eisen aan beroepsrichtlijnen; stevigere rol Zorginstituut
3 programma's
ZG-13
Prikkels tot overbehandeling verminderen; bewezen effectieve zorg leidend in pakket/organisatie/bekostiging; strenger toetsen op effectiviteit
3 programma's
ZG-14
Zorgverzekeraars ruimte én verantwoordelijkheid om te sturen; betere samenwerking eerste en tweede lijn
3 programma's
ZG-15
Overheid sturender op zorglandschap: meer regie op spreiding/concentratie, strengere vergunningseisen; gelijker speelveld ziekenhuizen/zbc
3 programma's
ZG-16
Afschaffen vergoeding niet-gecontracteerde zorg (overgangsperiode); zorgverzekeraars moeten voldoende contracteren en restitutiepolis aanbieden
2 programma's
ZG-17
Eigen risico handhaven en indexeren; verhogen met €60 per 2027; maximaal €150 per behandeling
3 programma's
ZG-18
Extra oog voor chronisch zieken/mensen met beperking: tegemoetkoming via gemeente; stoppen indicatiecircus; investeren in gemeentefonds; landelijke bindende afspraken
3 programma's
ZG-19
Eerstelijnszorg en huisartsenzorg versterken; huisartsentekort (m.n. regio's) terugdringen; met gemeenten huisartsen helpen aan huisvesting
3 programma's
ZG-20
Geneesmiddelentekorten bestrijden: meer Europese productie, overmedicatie terugdringen, verspilling tegengaan
3 programma's
ZG-21
Inclusieve zorg: bewezen effectieve zorg bereikt iedereen ongeacht achtergrond; inhaalslag vrouwsensitieve en -specifieke zorg
3 programma's

Langdurige zorg & beperking

Van intramuraal naar de buurt, scheiden van wonen en zorg, VN-verdrag Handicap en de Wlz. · 3 doelen

Jeugdzorg

Afbakening van de aanspraken, lichte versus specialistische zorg en hervorming van organisatie en jeugdbescherming. · 4 doelen

Geestelijke gezondheidszorg

Preventie, vroege interventie, centrale regie over wetten en bemoeizorg. · 3 doelen

Werken in de zorg

Arbeidsmarktkrapte: beter benutten, opleiden waar nodig en veilig kunnen werken. · 3 doelen

Gegevensuitwisseling & technologie

Digitale consulten, minder administratie en een landelijk dekkende gegevensinfrastructuur. · 2 doelen

Geld voor zorg naar zorg

Aanpak van zorgfraude en verantwoord ondernemerschap, met toezicht, vervolging en een taskforce. · 4 doelen

Medische ethiek

Zorgvuldigheid bij medisch-ethische besluitvorming en de kabinetsreactie op de Embryowet. · 2 doelen

Achtergrond en veelgestelde vragen

Achtergrond

Wat staat er over zorg in het coalitieakkoord 2026-2030?

Het dashboard Zorg ontleedt het hoofdstuk Een gezonde samenleving van het coalitieakkoord 2026-2030 van D66, VVD en CDA in 43 losse doelen. Die doelen volgen de indeling van het hoofdstuk zelf en zijn gegroepeerd in tien sporen: de inleiding, preventie en welzijn, geneeskundige zorg, langdurige zorg en zorg voor mensen met een beperking, jeugdzorg, geestelijke gezondheidszorg, werken in de zorg, gegevensuitwisseling en technologie, de aanpak van zorgfraude, en medische ethiek. Een aanzienlijk deel van de zorgdoelen wordt deels door gemeenten uitgevoerd, via de Wmo, de Jeugdwet en het sociaal domein. Het dashboard markeert dat met de bestuurslaag combinatie. Het hoofdstuk bevat weinig harde cijferdoelen; het belangrijkste cijfer-instrument is de verhoging van het eigen risico met 60 euro per 2027, met een maximum van 150 euro per behandeling.

Per doel zet het dashboard naast elkaar wat het kabinet beloofde, wat de drie coalitiepartijen er in hun programma over schreven met de status behouden of afgezwakt, welke Kamerzaken er zijn ingediend en hoe daarover is gestemd, en welke cijfers uit publieke bronnen erbij horen. Het dashboard velt geen oordeel; het toont de posities en laat de weging aan de lezer.

Veelgestelde vragen

Wat staat er over zorg in het coalitieakkoord 2026-2030?
Het hoofdstuk Een gezonde samenleving. Het dashboard ontleedt dat hoofdstuk in 43 doelen, verdeeld over tien sporen, van preventie en geneeskundige zorg tot jeugdzorg, GGZ en de aanpak van zorgfraude, elk met een eigen doelpagina.
Wat gebeurt er met het eigen risico?
Het akkoord handhaaft en indexeert het eigen risico en verhoogt het met 60 euro per 2027. Tegelijk geldt een maximum van 150 euro per behandeling, zodat je niet in een keer het hele eigen risico kwijt bent. Het dashboard volgt dit als doel ZG-17.
Welke onderwerpen vallen onder het zorg-hoofdstuk?
De tien sporen lopen van preventie en welzijn, geneeskundige zorg, langdurige zorg en zorg voor mensen met een beperking, jeugdzorg en geestelijke gezondheidszorg tot werken in de zorg, gegevensuitwisseling en technologie, de aanpak van zorgfraude en medische ethiek.
Wat betekent de status behouden of afgezwakt?
Die status laat per doel zien wat er met de oorspronkelijke programmapunten van D66, VVD en CDA gebeurde in het uiteindelijke akkoord: behouden of afgezwakt in de onderhandeling.
Velt het dashboard een politiek oordeel?
Nee. Het toont per doel de afspraak, de partijposities, de Kamerzaken en de cijfers. Het oordeel is aan de lezer.
Welke bronnen gebruikt het dashboard?
Uitsluitend openbare bronnen: het coalitieakkoord 2026-2030, de verkiezingsprogramma's van D66, VVD en CDA en Tweede Kamer Open Data, aangevuld met cijfers uit publieke statistiek.