Wat is het verschil tussen een ongebruikelijke en een verdachte transactie?

Een ongebruikelijke transactie is een transactie die op grond van de indicatoren van het Uitvoeringsbesluit Wwft 2018 moet worden gemeld: objectieve indicatoren met vaste drempels, zoals een contante transactie vanaf 10.000 euro, en de subjectieve indicator wanneer de instelling aanleiding heeft om te veronderstellen dat de transactie verband kan houden met witwassen of terrorismefinanciering. Een verdachte transactie is in Nederland een ongebruikelijke transactie die FIU-Nederland na eigen analyse verdacht heeft verklaard en aan de opsporing heeft verstrekt. De instelling meldt dus laagdrempelig en de FIU velt het verdachtoordeel. Onder de AMLR moet de instelling per 10 juli 2027 zelf het vermoeden vormen en onderbouwen voordat zij meldt; FIU-Nederland blijft de meldingen analyseren en beslist over doorgeleiding naar de opsporing.

Waarom meldt Nederland nu nog ongebruikelijke transacties?

Dat is een bewuste keuze uit 1993. Bij de Wet melding ongebruikelijke transacties overwoog de wetgever dat het oordeel verdacht een politieel oordeel is dat niet bij een financiële instelling thuishoort. Het meldpunt, nu FIU-Nederland, werd als buffer tussen de private melding en de opsporing geplaatst: de instelling meldt wat ongebruikelijk is, de FIU onderzoekt met toegang tot politie- en belastinggegevens of het ook verdacht is. De lage meldnorm beschermt bovendien de melder, die geen beschuldiging hoeft te formuleren en een wettelijke vrijwaring krijgt. Nederland is hiermee binnen Europa de uitzondering; vrijwel alle andere lidstaten melden verdachte transacties.

Wat betekent redelijke gronden om te vermoeden?

Het is de verkorte aanduiding van de meldnorm van artikel 69 AMLR, in de Nederlandse taalversie: weet, vermoedt of redelijkerwijs kan vermoeden (Engels: knows, suspects or has reasonable grounds to suspect). Een bruikbaar ijkpunt biedt de Engelse rechtspraak, waar dezelfde norm al jaren geldt: er moet een mogelijkheid zijn die meer dan denkbeeldig is dat de feiten zich voordoen; een vaag gevoel van onbehagen is onvoldoende. Naar Nederlands recht sluit de figuur aan bij het stappenplan van de Hoge Raad voor witwassen: uit feiten en omstandigheden, vaak geordend met typologieën, volgt een gerechtvaardigd vermoeden, waarna een aannemelijke verklaring dat vermoeden kan ontzenuwen. De instelling moet die afweging documenteren, ook wanneer zij besluit niet te melden.

Vervallen de objectieve indicatoren?

Ja, vrijwel volledig. De objectieve indicatoren uit de bijlage bij het Uitvoeringsbesluit Wwft 2018, zoals contante transacties vanaf 10.000 euro, money transfers vanaf 2.000 euro en girale casinotransacties vanaf 15.000 euro, verdwijnen als zelfstandige meldgrond zodra de AMLR van toepassing wordt. Wat overblijft is een beperkte drempelmeldplicht voor handelaren in goederen van grote waarde, zoals motorvoertuigen vanaf 250.000 euro en vaar- en luchtvaartuigen vanaf 7,5 miljoen euro. Voor sectoren die nu vooral op objectieve indicatoren melden, betekent dit dat de eigen detectie van afwijkend gedrag de enige meldgrond wordt.

Wie houdt Wwft-toezicht op mijn instelling?

Dat regelt artikel 1d Wwft. De Nederlandsche Bank houdt toezicht op banken, betaaldienstverleners, levensverzekeraars en andere financiële instellingen; de AFM op beleggingsondernemingen, bemiddelaars in levensverzekeringen en aanbieders van cryptoactivadiensten; het Bureau Financieel Toezicht op notarissen, accountants, belastingadviseurs en administratiekantoren; de deken van de plaatselijke orde op advocaten, in afwachting van de onafhankelijke landelijke toezichthouder advocatuur die in voorbereiding is; de minister van Financiën, in de praktijk het Bureau Toezicht Wwft van de Belastingdienst, op makelaars, taxateurs en handelaren; en de Kansspelautoriteit op speelcasino's en online kansspelaanbieders. Dit toezichtlandschap blijft in het consultatievoorstel voor de Implementatiewet in de kern intact.

Moet ik een transactie aanhouden als ik meld?

Onder de AMLR in beginsel ja. Artikel 71 AMLR bepaalt dat een instelling een transactie waarvan zij vermoedt dat die met criminele opbrengsten verband houdt, niet uitvoert totdat de melding is gedaan. Komt er binnen drie werkdagen geen andersluidende instructie van de FIU, dan mag de transactie doorgang vinden. Is aanhouden onmogelijk of zou het de opsporing juist frustreren, dan wordt direct na uitvoering gemeld. Nederland loopt hierop vooruit: sinds 1 juli 2026 kan FIU-Nederland op grond van artikel 17a Wwft een transactie maximaal vijf werkdagen laten aanhouden of een tegoed laten blokkeren.

Blijft de vrijwaring van de melder bestaan?

Gedeeltelijk, en dit is een aandachtspunt. De Wwft kent de melder te goeder trouw een dubbele vrijwaring toe: strafrechtelijk (artikel 19) en civielrechtelijk (artikel 20). Artikel 72 AMLR formuleert de bescherming vooral als vrijwaring van aansprakelijkheid en van het doorbreken van geheimhoudingsplichten; of de volle Nederlandse strafrechtelijke vrijwaring terugkeert, hangt af van de Implementatiewet. Tegelijk laat de buitenlandse praktijk zien dat de vastlegging belangrijker wordt: wie kan reconstrueren wie wanneer op welke gronden het vermoeden vormde, staat sterk, zowel tegenover de toezichthouder als tegenover de cliënt die de melding aanvecht.

Verdachte transacties melden onder de AMLR: van ongebruikelijk naar verdacht

Q: Wat verandert er op 10 juli 2027?

Vanaf die datum is de Europese antiwitwasverordening (AMLR, Verordening (EU) 2024/1624) rechtstreeks van toepassing en vervalt het Nederlandse stelsel van ongebruikelijke transacties. Instellingen melden dan aan FIU-Nederland wanneer zij weten, vermoeden of redelijkerwijs kunnen vermoeden dat geldmiddelen of activiteiten, ongeacht het bedrag, opbrengsten van criminele activiteiten zijn of verband houden met terrorismefinanciering of criminele activiteiten. De indicatorenlijst met objectieve drempels verdwijnt, op enkele drempelmeldingen voor goederen van grote waarde na. Pogingen (de voorgenomen of niet doorgezette transactie) zijn nu al meldwaardig en blijven dat; het niet af te ronden cliëntenonderzoek wordt een uitdrukkelijke zelfstandige meldgrond, en informatieverzoeken van de FIU moeten binnen vijf werkdagen worden beantwoord.

De kritiek op het stelsel is zo oud als het stelsel zelf en komt telkens op hetzelfde neer: er wordt zeer veel gemeld en er wordt weinig mee gedaan. De WODC-evaluatie van 2004 sprak van een "enorme discrepantie" tussen het aantal meldingen en het gebruik in opsporingsonderzoeken; de eerste formele evaluatie van de meld- en identificatieplicht (2005) noteerde een laag doormeldpercentage bij handelaren en een forse lastenstijging; de Algemene Rekenkamer zag het doormeldpercentage dalen van circa 22 procent (2002) naar circa 11 procent (2012) en constateerde in 2022 dat opsporing en OM niet kunnen garanderen dat de meest risicovolle signalen worden onderzocht. In 2022 stelde DNB in Van herstel naar balans als eerste toezichthouder hardop de systeemvraag: verleg de meldplicht naar verdachte transacties, dat verhoogt de kwaliteit, verlaagt het volume en brengt Nederland in lijn met "de internationale usance". Voor de balans: de FATF beoordeelde het Nederlandse stelsel in de Mutual Evaluation 2022 overwegend positief (robuuste samenwerking, hoogwaardige FIU-producten), met als kanttekening lage meldvolumes bij onder meer advocatuur en vastgoed; de kritiek die tot de omslag leidde was dus vooral nationaal en kwantitatief.

Jaar	Ongebruikelijk gemeld	Verdacht verklaard
2012	209.239	23.834 (circa 11 procent)
2020	ruim 722.000	niet vergelijkbaar gepubliceerd
2021	1,2 miljoen	96.676 (circa 8 procent)
2024	3.484.373	118.408 in 16.306 dossiers (circa 3 procent)
2025	3.055.362	92.043 in 15.068 dossiers (circa 3 procent)

In 2025 rustte 60 procent van de meldingen op een objectieve en 40 procent op de subjectieve indicator. Het beeld is duidelijk: het meldvolume vervijftienvoudigde ruwweg in dertien jaar (2012-2025), terwijl het aandeel dat verdacht wordt verklaard zakte van circa 11 naar circa 3 procent. FIU-Nederland verdedigde het stelsel tot in 2025 als laagdrempelig en poortwachtervriendelijk; de Europese wetgever hakte de knoop door.

Wie een casus beoordeelt, staat zelden voor één doorslaggevend feit: het vermoeden ontstaat uit een samenstel van omstandigheden die elk een eigen gewicht hebben. Zonder ordening liggen twee fouten op de loer: elk los signaal wordt tot melding verheven, de Duitse les van over-reporting, of een verklaring van de cliënt wordt te snel als afdoende aanvaard. Het weegkader hieronder geeft daarom een gemeenschappelijke taal om factoren te ordenen voordat de conclusiestap uit het beoordelingskader wordt gezet. Het onderscheidt factoren naar de bijdrage die zij aan het vermoeden leveren, en de ontlastende klasse is daarbij bewust volwaardig meegenomen als tegenwicht tegen reflexmatig melden. Het kader kent vier klassen, van zelfstandig dragend tot ontlastend; elke sectormodaal ordent zijn weegfactoren langs de versterkende en ontlastende kant ervan:

sterk versterkend Maakt, zodra een verklaring uitblijft, zelfstandig de mogelijkheid meer dan denkbeeldig: een niet-verifieerbare herkomstverklaring bij een afwijkend patroon, een cliëntenonderzoek dat niet kan worden voltooid, of een match op meerdere kenmerken van één typologie.
versterkend Draagt bij en krijgt in combinatie gewicht.
neutraal Context zonder eigen richting: de hoogte van een bedrag op zichzelf, een nationaliteit, herkomst of rechtsvorm op zichzelf; mag het oordeel nooit zelfstandig dragen.
ontlastend Een concrete, verifieerbare verklaring die het patroon dekt, een transactie die na actualisering bij het profiel past, of een eerdere vastgelegde beoordeling van dezelfde feiten.

De combinatieregels staan in woorden en niet in scores, want de meldnorm kent geen rekenkundige precisie:

Situatie	Wat dan
Eén sterk versterkende factor én de profieltoets faalt	Doorloop altijd de conclusiestap en leg de uitkomst vast. Nu is de subjectieve indicator in beginsel geraakt; vanaf 10 juli 2027 zijn er redelijke gronden, behoudens geverifieerde ontlastende factoren.
Meerdere versterkende factoren (geen daarvan sterk), geen verklaring	Beoordeel het samenstel, niet de losse feiten; samen kunnen zij de drempel halen.
Eén ontlastende factor naast een typologiematch	De match is niet automatisch opgeheven: verifieer eerst. Alleen een geverifieerde ontlastende factor sluit de beoordeling zonder melding, met vastlegging.
Alleen neutrale kenmerken	Geen richting: zij mogen een melding noch een afzien daarvan zelfstandig dragen.
Na weging blijft twijfel	Nu: meld (lage drempel, melder beschermd). Vanaf 10 juli 2027: leg de weging voor aan het interne meldpunt en documenteer de uitkomst, welke kant zij ook op valt.
De verklaring dekt het feitencomplex deels	Sluit het gedekte deel gedocumenteerd af en weeg het onverklaarde restfeit zelfstandig; weeg de bewijswaarde van de bron mee (onafhankelijk en moeilijk manipuleerbaar bewijs zoals een akte, on-chain verificatie of onafhankelijke taxatie weegt zwaarder dan door de cliënt aangeleverd materiaal).
De bron is verdwenen of verificatie mislukt na redelijke, vastgelegde inspanning	De verklaring geldt als niet-verifieerbaar en het restfeit weegt versterkend. Eindigt de beoordeling in gemotiveerd niet-melden, leg dan ook het vervolg vast: welke verscherpte monitoring geldt en welk moment de beoordeling heropent.

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

FEC-narratief OT en VT (juli 2024, met citaten kst. 23009) · Kamerstuk 31 238, nr. 3 (MvT Wwft) · Uitvoeringsbesluit Wwft 2018, bijlage indicatoren · DNB, Van herstel naar balans (2022) · Algemene Rekenkamer, Bestrijden witwassen (2014) · Algemene Rekenkamer, Bestrijden witwassen deel 3 (2022) · AMLC over de FATF Mutual Evaluation Nederland (2022) · FIU-Nederland, jaaroverzicht 2025 · HR 18 december 2018 (stappenplan) · HR 13 juli 2010 (BM0787) · HR 13 juli 2010 (BM2471) · Hof Den Haag 24 juni 2026

Instellingen melden onverwijld en op eigen initiatief aan de FIU wanneer zij "weten, vermoeden of redelijkerwijs kunnen vermoeden" dat geldmiddelen of activiteiten, ongeacht het bedrag, opbrengsten van criminele activiteiten zijn of verband houden met terrorismefinanciering of criminele activiteiten (art. 69 lid 1 onder a; de Nederlandse taalversie spreekt van de FIE en van "weet, vermoedt of redelijkerwijs kan vermoeden", in deze flowchart verkort tot redelijke gronden om te vermoeden). Over de reikwijdte is de verordening letterlijk: "Alle verdachte transacties, waaronder pogingen daartoe en vermoedens die voortvloeien uit het onvermogen om cliëntenonderzoek te verrichten, worden overeenkomstig de eerste alinea gemeld." De voorgenomen of niet doorgezette transactie en het niet te voltooien cliëntenonderzoek zijn dus zelfstandige meldgronden. Daarnaast: informatieverstrekking op verzoek van de FIU binnen vijf werkdagen, in spoedgevallen korter (art. 69 lid 1 onder b), en een beoordelingsplicht tegen alle relevante feiten en informatie. Het vermoeden is volgens lid 2 gebaseerd op "de kenmerken van de cliënt en diens tegenhangers, de omvang en aard van de transactie of activiteit of de methoden en patronen daarvan, het verband tussen verschillende transacties of activiteiten, de herkomst, de bestemming of het gebruik van geldmiddelen" of alle andere bekende omstandigheden, waaronder de consistentie met het risicoprofiel van de cliënt. Het vermoeden wordt daarmee een gedocumenteerd oordeel, ook bij niet melden. De meldplicht is bovendien delict-agnostisch: elk misdrijf kan het gronddelict zijn, ook fiscale fraude, ketenfraude of uitbuiting; dat is onder het huidige Nederlandse recht niet anders (witwassen ziet op voorwerpen uit enig misdrijf, art. 420bis Sr).

Flankerend in hoofdstuk V: de meldroute via zelfreguleringsorganen voor onder meer notarissen en advocaten, met behoud van de procesvrijstelling (art. 70), de plicht een verdachte transactie aan te houden tot na de melding, waarna de FIU drie werkdagen heeft om in te grijpen (art. 71), de vrijwaring van de melder te goeder trouw (art. 72), het tipping-off-verbod (art. 73) en een resterende drempelmeldplicht voor goederen van grote waarde, zoals motorvoertuigen vanaf 250.000 euro en vaar- en luchtvaartuigen vanaf 7,5 miljoen euro (art. 74). De Nederlandse objectieve indicatorenlijst verdwijnt. Aandachtspunt: art. 72 formuleert de bescherming vooral civielrechtelijk; of de volle Nederlandse strafrechtelijke vrijwaring (art. 19 Wwft) terugkeert, hangt af van de Implementatiewet.

Wie meldt en wie wordt beschermd: de overeenkomstig art. 11 lid 2 AMLR aangewezen nalevingsfunctionaris zendt de meldingen aan de FIU, in de verordening de FIE genoemd (art. 69 lid 6). De nalevingsfunctionaris en alle betrokken werknemers of personen in een vergelijkbare positie, met inbegrip van agenten (tussenpersonen) en distributeurs, worden beschermd tegen represailles, discriminatie en elke andere oneerlijke behandeling (art. 69 lid 7, onverminderd de klokkenluidersrichtlijn, Richtlijn (EU) 2019/1937): een rechtstreeks antwoord op het zorgpunt van onder meer de NBA dat een melding herleidbaar kan zijn tot de individuele beroepsbeoefenaar. Wie deelneemt aan een partnerschap voor informatie-uitwisseling kan met de andere deelnemers bovendien één entiteit aanwijzen die namens hen meldt; de melding vermeldt dan naam en contactgegevens van alle deelnemende entiteiten en ieder bewaart een kopie (art. 69 leden 8 en 9, art. 77; zie de TRNKL-flowchart artikel 75 AMLR).

De aanhoudplicht goed gelezen: art. 71 ziet op voorgenomen, nog niet uitgevoerde transacties. Blijkt het vermoeden pas achteraf, bijvoorbeeld uit post-event transactiemonitoring, dan valt er niets aan te houden: dan geldt onverkort de meldplicht, direct na constatering. De plicht verschilt daarmee ook wezenlijk van de opschortingsbevoegdheid van de FIU (nu art. 17a Wwft, in het consultatievoorstel voor de Implementatiewet ter voorkoming van witwassen en terrorismefinanciering (Iwt) art. 3.6): dat is een verzoek van de FIU aan de instelling, doorgaans naar aanleiding van een melding, terwijl art. 71 een eigen plicht van de instelling vóór uitvoering is.

Instrument	Grondslag	Status
ITS (technische uitvoeringsnorm) meldformaat verdachte transacties en aanlevering transactiegegevens: verplichte EU-templates per type instelling	art. 69 lid 3 AMLR	consultatie loopt (2 juli tot 20 september 2026, hoorzitting 9 september)
Guidelines indicatoren van verdachte activiteit of gedrag (opvolger van de rol van indicatorenlijst en typologieën)	art. 69 lid 5 AMLR	uiterlijk 10 juli 2027; nog geen consultatie
RTS (technische reguleringsnorm) customer due diligence (de feitenbasis voor het vermoeden)	art. 28 lid 1 AMLR	consultatie gesloten (8 mei 2026)
Guidelines doorlopende monitoring van de zakelijke relatie	AMLR (algemeen)	consultatie loopt (tot 3 september 2026)
RTS geldboetes en administratieve maatregelen	AMLD6	consultatie gesloten (maart 2026)
RTS grensoverschrijdende informatie-uitwisseling tussen FIU's	AMLD6	consultatie loopt (tot 6 oktober 2026)

Opvallend: de wettelijke deadline voor het meldformaat (10 juli 2026) wordt met een consultatie tot 20 september 2026 feitelijk overschreden. Instellingen bouwen dus aan hun meldproces terwijl formaat en indicatoren-guidance nog niet definitief zijn; het Verbond van Verzekeraars signaleerde hetzelfde. Het ligt dan ook voor de hand om wendbaar in te richten.

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Verordening (EU) 2024/1624 (AMLR) · AMLA, consultatie ITS meldformaat (art. 69 lid 3) · AMLA, consultatie-overzicht · EBA-advies en mandaatsoverdracht (oktober 2025) · Internetconsultatie Iwt · AMLC, stand van zaken AML-pakket · Hertoghs over art. 72 AMLR en de vrijwaring (vakpers)

Land	Meldnorm	Volume (recentste jaar)	Kenmerk
Duitsland (FIU bij de Generalzolldirektion)	Tatsachen, die darauf hindeuten, dass ein Vermögensgegenstand aus einer strafbaren Handlung stammt (feiten die erop wijzen dat een vermogensbestanddeel uit een strafbare handeling stamt; §43 GwG); lager dan strafvorderlijke verdenking	265.708 (2024), piek 337.186 (2022)	meldexplosie, backlogcrisis, kentering via guidance
België (CTIF-CFI)	weten, vermoeden of redelijke gronden om te vermoeden (wet 18 september 2017, art. 47 e.v.)	91.487 (2024)	het minste vermoeden volstaat, maar met verplichte schriftelijke analyse
Frankrijk (TRACFIN)	savent, soupçonnent ou ont de bonnes raisons de soupçonner (weten, vermoeden of goede redenen hebben om te vermoeden; art. L.561-15 CMF)	215.410 (2024; totaal ontvangen inlichtingen, waarvan 211.165 zuivere meldingen van vermoeden)	de feitenanalyse achter het vermoeden is verplicht onderdeel van elke melding
Spanje (SEPBLAC)	tweetrapsstelsel: verplicht examen especial (bijzonder onderzoek) van elke complexe of ongewone verrichting, daarna melden bij indicio o certeza, sin dilación (bij aanwijzing of zekerheid, zonder uitstel; Ley 10/2010, art. 17 en 18)	24.320 (2024)	opvallend laag volume
Italië (UIF, bij de Banca d'Italia)	sanno, sospettano o hanno motivi ragionevoli per sospettare (weten, vermoeden of redelijke gronden hebben om te vermoeden; art. 35 d.lgs. 231/2007); melden senza ritardo (onverwijld), bij voorkeur vóór uitvoering	145.401 (2024)	officiële indicatori di anomalia (anomalie-indicatoren) en gedragsschema's als hulpmiddel, geen melddrempel
Griekenland (Anti-Money Laundering Authority; Unit A als FIU)	know, suspect or have reasonable grounds to suspect; promptly inform the FIU (weten, vermoeden of redelijke gronden hebben om te vermoeden; de FIU onverwijld informeren; art. 22 wet 4557/2018)	recente jaarcijfers niet openbaar geverifieerd (laatst gepubliceerde FIU-statistieken: 2020)	meldnorm vrijwel woordelijk gelijk aan art. 69 AMLR
Verenigd Koninkrijk (NCA/UKFIU)	knows or suspects, or has reasonable grounds for knowing or suspecting (weet of vermoedt, of redelijke gronden heeft om te weten of te vermoeden; s.330 POCA, strafbedreiging tot vijf jaar)	872.048 (2024/25)	defensieve meldcultuur, consent-regime, rijke rechtspraak over suspicion

Ter vergelijking meldde Nederland in 2024 bijna 3,5 miljoen ongebruikelijke transacties. De volumes zijn overigens indicatief en onderling niet direct vergelijkbaar: meldbegrippen, drempels en telwijzen verschillen per stelsel (ECOLEF 2013). Maar de kernles is niet het volume: in verdacht-landen ligt het verdenkingsoordeel bij de instelling, met alles wat daarbij hoort: onderbouwingsplicht per melding, toetsbaarheid door toezichthouder en rechter, en het risico van defensief melden.

Duitsland · de negatieve afbakening. De gezamenlijke BaFin/FIU-Orientierungshilfe werkt met uitgeschreven situaties die juist níet meldplichtig zijn, zodat een instelling een casus eerst langs die afbakening legt voordat zij defensief meldt. De cijfermatige kentering die daarop volgde, staat hierboven bij de waarschuwing. Duitsland codificeert in §48 GwG bovendien een vrijwaring van de melder te goeder trouw die civiel-, straf- én tuchtrechtelijk werkt, behoudens een opzettelijk of grof nalatig onware melding: het wetgevingsmodel voor de Nederlandse discussie over art. 72 AMLR in de Iwt.
België · de verplichte interne analyse. Wie een atypische verrichting ziet, legt eerst een interne schriftelijke analyse vast (art. 45 en 46 wet 18 september 2017; de vastlegging gebeurt door de AMLCO) en meldt daarna of ziet gemotiveerd af. Het minste vermoeden volstaat, maar de melder moet in goAML omschrijven wat de verrichting "in de concrete gegeven omstandigheden" verdacht maakt: het tweetrapsproces dat deze flowchart als les 2 aanbeveelt, is daar al wet. Het Grondwettelijk Hof bevestigde die lijn onder de huidige wet van 18 september 2017 opnieuw: informatie uit de bepaling van de rechtspositie en de verdediging in rechte blijft onder het beroepsgeheim (arrest nr. 114/2020 van 24 september 2020).
Frankrijk · de analyse ín de melding en de gecodificeerde uitzondering. De feitenanalyse die tot het soupçon (vermoeden) leidde is verplicht onderdeel van elke déclaration (melding; art. R.561-31, 5° CMF); een melding zonder onderbouwd motief is een tekortkoming die de ACPR-sanctiecommissie kan bestraffen. De meldplicht is er generiek beperkt tot delicten waarop meer dan een jaar vrijheidsstraf staat (art. L.561-15 CMF), en voor fiscale fraude geldt daarbovenop een gecodificeerde drempel: alleen melden bij ten minste één van zestien decretale criteria (art. D.561-32-1 CMF), een voorbeeld van hoe een wetgever het verdenkingsdomein scherp kan afbakenen. Let op: dit is een Franse nationale keuze; Nederland kent zo'n beperking niet en onder het Nederlandse recht kan elk misdrijf, ook een fiscaal delict, gronddelict van witwassen zijn.
Spanje · de andere kant van het risico. Elke complexe of ongewone verrichting doorloopt eerst een verplicht examen especial; pas bij indicio o certeza wordt sin dilación gemeld (Ley 10/2010, art. 17 en 18). De praktijk toont het spiegelbeeld van Duitsland: slechts 24.320 meldingen in 2024 (SEPBLAC Memoria 2024), terwijl volgens een persanalyse 1,26 procent van de meldingsplichtigen meldde. Een verdenkingsdrempel kan dus ook tot ondermelding leiden; toezichtdruk verschuift dan naar de vraag waarom níet is gemeld.
Italië · indicatoren als hulpmiddel, niet als drempel. De UIF (ondergebracht bij de Banca d'Italia, 145.401 meldingen in 2024) publiceert officiële indicatori di anomalia en schemi di comportamenti anomali (anomalie-indicatoren en gedragsschema's; art. 6 d.lgs. 231/2007) waaraan de melder zijn casus toetst, maar de meldnorm blijft het eigen vermoeden: sanno, sospettano o hanno motivi ragionevoli per sospettare, melden senza ritardo en bij voorkeur vóór uitvoering (art. 35). Dit is het model waar de AMLA-guidelines over indicatoren (art. 69 lid 5 AMLR) naartoe bewegen, en het bewijs dat een verdacht-stelsel prima met indicatorenlijsten kan werken zolang zij hulpmiddel blijven.
Griekenland · de AMLR-norm avant la lettre. De Griekse wet 4557/2018 hanteert sinds 2018 vrijwel woordelijk de formulering die Nederland in 2027 krijgt: melden wanneer de instelling "know[s], suspect[s] or ha[s] reasonable grounds to suspect" dat middelen uit criminele activiteit afkomstig zijn, "promptly" aan de FIU (art. 22). Wie wil weten hoe de AMLR-norm in een wettekst uitpakt, kan bij Griekenland terecht. Tegelijk een leerpunt van een andere orde: de laatst openbaar gepubliceerde FIU-jaarstatistieken dateren van 2020, wat illustreert waarom AMLD6 de feedback- en transparantieplichten van FIU's aanscherpt; zonder zichtbare terugkoppeling kan een melder de kwaliteit van zijn eigen oordeel niet kalibreren.
Verenigd Koninkrijk · toestemming vooraf. Wie een transactie wil uitvoeren waarop een verdenking rust, vraagt eerst een defence against money laundering (DAML) aan de NCA: 57.081 verzoeken in 2024/25, waarvan 6 procent geweigerd, overeenkomend met 382,6 miljoen pond aan tegengehouden middelen. De weigering van de bank om zonder consent uit te voeren is civielrechtelijk gedekt (K Ltd v National Westminster Bank), maar de cliënt kan het bestaan van de verdenking wel laten toetsen (Shah v HSBC).

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

FIU Deutschland, Jahresbericht 2024 · BaFin/FIU Orientierungshilfe Verdachtsmeldewesen · CFI-richtsnoeren (oktober 2024) · ACPR/TRACFIN, lignes directrices (april 2025) · NCA, SARs Annual Report 2024/25 · R v Da Silva · Shah v HSBC (CA 2010) · Shah v HSBC (QB 2012) · K Ltd v National Westminster Bank · Lonsdale v National Westminster Bank · Belgisch Grondwettelijk Hof nr. 10/2008 · GwH 24 september 2020, nr. 114/2020 · HvJ C-305/05 · EHRM Michaud t. Frankrijk · Takáts, A Theory of Crying Wolf (IMF 2007) · Europol, From Suspicion to Action (2017) · Ley 10/2010 (Spanje) · UIF, Rapporto annuale 2024 (Italië) · UIF, segnalazioni di operazioni sospette (art. 35 d.lgs. 231/2007) · Wet 4557/2018 (Griekenland, Engelse versie) · Hellenic FIU (Unit A, Anti-Money Laundering Authority)

Plek in de WwftBank als bedoeld in art. 1:1 Wft, inclusief bijkantoren in Nederland: art. 1a lid 2 Wwft. Hetzelfde kader geldt voor betaaldienstverleners, elektronischgeldinstellingen en betaaldienstagenten (art. 1a lid 3 onderdelen b, e en j Wwft). Toezichthouder: De Nederlandsche Bank (art. 1d lid 1 onderdeel a Wwft).

Een zakelijke klant (groothandel, jaaromzet volgens de cijfers 210.000 euro) ontvangt in zes weken 47 contante stortingen van wisselende derden op verschillende kantoren, samen 380.000 euro. Vrijwel elke storting wordt binnen 48 uur doorgeboekt naar twee vennootschappen in een derde land waarmee geen aanwijsbare handelsrelatie bestaat. Gevraagd naar de herkomst noemt de klant "contante verkopen", maar een kasadministratie of leverancierslijst komt er niet. Langs het beoordelingskader: het signaal is het stortings- en doorstortpatroon dat de omzet ver overstijgt; de profieltoets levert geen aannemelijke verklaring; de typologiematch is benoembaar: contante stortingen door derden gevolgd door directe doorboeking naar het buitenland past op de FIU-typologieën ondergronds bankieren, het patroon waarop de rechtbank Amsterdam in 2022 gewoontewitwassen bewees.

Nu · tot 10 juli 2027

Voor zover afzonderlijke stortingen 10.000 euro bereiken, waren die al objectief meldplichtig; het patroon als geheel raakt de subjectieve indicator.
Onverwijld melden, per transactie of als samenhangend patroon; het uitblijven van de kasadministratie versterkt de aanleiding.
Kern van de meldtekst: "47 contante stortingen door derden in zes weken (380.000 euro), niet passend bij het omzetprofiel, telkens binnen 48 uur doorgeboekt naar het buitenland zonder handelsrelatie; klant geeft geen verifieerbare verklaring."

Vanaf 10 juli 2027

Redelijke gronden om te vermoeden: patroon plus onverklaarbaarheid plus benoemde typologie maken de mogelijkheid meer dan denkbeeldig.
Melding met volledig narratief en transactieoverzicht in het EU-formaat; nog niet uitgevoerde doorboekingen aanhouden tot na de melding (art. 71 AMLR).
Zelfde meldtekst, aangevuld met de expliciete conclusie: "op grond van dit feitencomplex bestaan redelijke gronden om te vermoeden dat de tegoeden uit criminele activiteit afkomstig zijn (typologie ondergronds bankieren)."

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 2, art. 1d lid 1 onder a · Uitvoeringsbesluit Wwft 2018, bijlage · DNB Q&A's en Good Practices Wwft (2024) · NVB, NextGen Poortwachters (april 2024) · CBb 15 juli 2025 · Rb Amsterdam 22 juli 2022 (hawala) · OM, ING-transactie (2018) · OM, ABN AMRO-transactie (2021) · EBA, ML/TF-risico's betaalinstellingen (2023) · EBA, Opinion on ML/TF risks (2025)

Plek in de WwftAanbieders van cryptoactivadiensten (CASP's onder MiCA): art. 1a lid 3 onderdeel k Wwft (sinds de Uitvoeringswet verordening cryptoactiva). Toezichthouder: AFM (art. 1d lid 1 onderdeel b); DNB uitsluitend voor banken en elektronischgeldinstellingen die cryptoactivadiensten aanbieden (art. 1d lid 1 onderdeel a).

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 3 onder k, art. 1d lid 1 onder a en b · Kamerstuk 36 527, nr. 3 (MvT Uitvoeringswet MiCA) · AFM, annex Leidraad Wwft en Sw voor CASP's (2025) · FIU-Nederland, typologieën cryptovaluta (2025) · FATF, Virtual Assets Red Flag Indicators (2020) · AMLC, witwassen met cryptovaluta (incl. NFT-prijsmanipulatie) · EBA, Travel Rule Guidelines (2024)

Plek in de WwftLevensverzekeraars als bedoeld in art. 1:1 Wft: art. 1a lid 3 onderdeel g Wwft, toezichthouder DNB (art. 1d lid 1 onderdeel a). Bemiddelaars in levensverzekeringen: art. 1a lid 3 onderdeel i, toezichthouder AFM (art. 1d lid 1 onderdeel b).

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 3 onder g en i, art. 1d lid 1 onder a en b · Verbond van Verzekeraars, datapunten AMLD6 en AMLR (maart 2026) · AFM, herziene Leidraad Wwft (2024) · DNB Q&A's en Good Practices Wwft (2024) · FATF, Guidance for a Risk-Based Approach: Life Insurance Sector (oktober 2018) · NVB, Veilig financieel ouder worden (2020) · VWS, factsheet financieel misbruik van ouderen

Plek in de WwftInstellingen die gelegenheid geven tot kansspelen als bedoeld in de Wet op de kansspelen (speelcasino's en, sinds de Wet Koa, vergunde online aanbieders): art. 1a lid 4 onderdeel l Wwft. Toezichthouder: Kansspelautoriteit (art. 1d lid 1 onderdeel f); tot 1 januari 2016 was dit DNB.

Versterkend

Sterk: structureel storten zonder substantieel spel (verplaatsen, niet spelen), of uitbetaling naar een rekening op andere naam.
Afdekgedrag (inzetten met minimaal risico), chips of tegoed overdragen aan derden, meerdere accounts of andermans rekening.
Stortingsritme dat limieten systematisch opzoekt (net eronder, dagelijks).
Herhaalde transacties net onder een drempel of limiet (structureren: tel het samenstel over de periode samen) en wissel van betaalvorm tussen inleg en uitbetaling (contant in, giraal uit of omgekeerd); bij landgebonden casino's ook coupurewissel en terugwissel van chips na minimaal tafelspel.

Ontlastend (mits geverifieerd)

Speelgedrag consistent met historie en met een aantoonbare bron van middelen.
Uitbetaling naar de eigen, geverifieerde stortingsrekening na daadwerkelijk spel.
Incidentele piek verklaarbaar (gedocumenteerde winst, eenmalige storting met vindplaats).

Wie: eerste triage door de speelgedrag- of Wwft-analist, conclusie via het interne meldpunt (vanaf 10 juli 2027: de nalevingsfunctionaris van art. 11 lid 2 AMLR); zorgplicht- en Wwft-signalen in één beoordeling samenbrengen.
Wanneer: onverwijld, onder beide regimes; een uitbetalingsverzoek bij een lopend vermoeden aanhouden tot na de melding (art. 71 AMLR).
Dossier: het gedragsrapport over de volle periode (stortingen, inzetten, verhouding inzet-saldo), de profieltoets, de verklaring van de speler en het gedateerde besluit.
Sjabloon: patroonbeschrijving over de periode, speelactiviteit versus stortingen, typologie, conclusie; niet alleen de laatste transactie. Landgebonden voorbeeld: "bezoeker kocht op twee avonden binnen één maand voor in totaal 19.300 euro contant chips (9.500 en 9.800 euro), speelde telkens kort met minimale inzetten, wisselde vrijwel het volledige saldo terug en verzocht om girale uitbetaling; de bedragen blijven telkens net onder de contante drempel en het samenstel past op het patroon verplaatsen zonder spel (structureren)."
Matchfixing: signalen van matchfixing lopen voor Koa-vergunninghouders langs de eigen route naar de Sports Betting Intelligence Unit van de Ksa; raakt de inzet of uitbetaling zelf een witwasvermoeden, dan geldt daarnaast de Wwft/AMLR-meldplicht aan de FIU. De ene melding vervangt de andere niet.

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 4 onder l, art. 1d lid 1 onder f · Kansspelautoriteit, Wwft-toezicht · Ksa, Leidraad Wwft (december 2023) · FIU-jaaroverzicht 2025 (daling online kansspelen) · FIU-typologieën · TRNKL-flowchart witwassen via kansspelen

Plek in de WwftNotaris, toegevoegd notaris of kandidaat-notaris (voor aangewezen diensten): art. 1a lid 4 onderdeel d Wwft, toezichthouder Bureau Financieel Toezicht (art. 1d lid 1 onderdeel c). De vrijstelling voor het bepalen van de rechtspositie en het optreden in rechte geldt ook hier (art. 1a lid 5 Wwft), maar het passeren van een akte is dienstverlening en valt daar niet onder.

0 · Reikwijdte- en vrijstellingstoets. Is dit een aangewezen dienst (art. 1a lid 4 onderdeel d Wwft)? Vastgoed-, ondernemings- en fiscale werkzaamheden vallen eronder; louter familierechtelijke aktes (testament, huwelijkse voorwaarden, verklaring van erfrecht) en de afwikkeling van een nalatenschap in beginsel niet, tenzij daarbinnen fiscale werkzaamheden (zoals de erfbelastingaangifte) of hypotheekvestiging plaatsvinden (BFT, specifieke leidraad letter d en e, oktober 2024). Geldt de vrijstelling voor het bepalen van de rechtspositie of het optreden in rechte (art. 1a lid 5 Wwft; straks art. 70 AMLR, de lijn van HvJ C-305/05, EHRM Michaud en het Belgische Grondwettelijk Hof nr. 10/2008)? Bij de notaris alleen in de verkennende of adviserende fase: het passeren van een akte is dienstverlening en valt er niet onder. Leg de uitkomst vast; de vrijstelling vervalt bij eigen betrokkenheid of advies met witwasdoel.
1 · Signaal. De constructie, niet het bedrag: onverklaarbare prijssprong bij doorverkoop (ABC), koopsom die ver van de taxatie ligt, financiering door een derde zonder aannemelijke rol, buitenlandse rechtspersoon zonder economische reden, haast zonder verklaring, cliënt die de herkomst van middelen niet of wisselend toelicht, verzoek om de derdengeldenrekening als bankrekening te gebruiken.
2 · Profieltoets. Past de transactie bij wat over de cliënt bekend is (beroep, vermogen, eerdere zaken)? Het cliëntenonderzoek levert het verwachtingspatroon; de afwijking daarvan is de bouwsteen van het vermoeden.
3 · Typologiematch. Benoem het patroon met vindplaats: FIU-typologieën buitenlandse rechtspersonen en vastgoed (2024, negentien typologieën), de BFT-leidraden met de voorbeeldbijlage bij de subjectieve indicator (oktober 2024), de KNB-handreiking melden.
4 · Conclusie onder beide regimes. nu Aanleiding om te veronderstellen: melden, en bij afzien vastleggen waarom (het tuchtrecht rekent het ontbreken daarvan aan). vanaf 10 juli 2027 Onderbouwd vermoeden; de procesvrijstelling blijft: geen meldplicht bij het bepalen van de rechtspositie en bij verdediging of vertegenwoordiging in rechte (art. 70 AMLR; de in stap 0 genoemde Europese driehoek bewaakt die grens). Toets met de invulzin: op grond van [het signaal], [de profielafwijking] en [de typologie] bestaan redelijke gronden om te vermoeden dat de transactie of de middelen met een misdrijf samenhangen; kan de zin worden gevuld: melden, blijft er een aannemelijke, geverifieerde verklaring over: niet melden en het besluit met de weging vastleggen.
5 · Vastlegging. Dossiervorming per zaak: de reikwijdte- en vrijstellingstoets, herkomst van middelen, verhouding koopsom en waarde, gestelde vragen en antwoorden, het oordeel en de datum. Ook het gemotiveerde niet-melden hoort in het dossier.

Een pand wordt op dezelfde dag tweemaal geleverd: van A naar B voor 250.000 euro en van B naar C voor 405.000 euro. Een taxatie die de sprong van ruim 60 procent verklaart, ontbreekt; koper C financiert deels met een lening van een derde wiens rol niemand kan toelichten. In de tuchtzaak waarop deze casus losjes is gebaseerd passeerde de kandidaat-notaris de tweede akte van een ABC-constructie zonder FIU-melding, terwijl de eerste levering ruim anderhalf jaar eerder bij een andere notaris was gepasseerd en meerdere indicatoren uit de destijds geldende leidraad waren geraakt (waaronder een koopsom die aanzienlijk afweek van de marktwaarde): berisping plus 10.000 euro boete. Langs het beoordelingskader: het signaal is de prijssprong binnen één dag plus de financiering door een rolloze derde; de profieltoets (wie zijn B en C, past dit bij hun activiteit en vermogen) levert geen verklaring; de typologiematch loopt via de FIU-typologieën buitenlandse rechtspersonen en vastgoed en de BFT-voorbeeldbijlage bij de subjectieve indicator.

Nu · tot 10 juli 2027

Subjectieve indicator geraakt; onverwijld melden, in beginsel vóór het passeren, en de eigen onderzoeksvragen met antwoorden vastleggen.
Weigeren van de dienst en melden staan naast elkaar: weigering van ministerie ontslaat niet van de meldplicht over wat al bekend is.
Kern van de meldtekst: "levering A-B 250.000 euro en B-C 405.000 euro op dezelfde dag zonder taxatie of verbouwing die de sprong verklaart; koopsom C deels gefinancierd door een derde zonder aanwijsbare rol of zekerheden."

Vanaf 10 juli 2027

Redelijke gronden om te vermoeden: prijssprong, rolloze financier en het uitblijven van verklaringen dragen samen de redenering; de typologie maakt haar overdraagbaar.
De procesvrijstelling helpt hier niet: het passeren van een akte is, zoals in stap 0 toegelicht, dienstverlening (art. 70 AMLR).
Ook de poging is meldwaardig: trekken partijen zich terug zodra de notaris doorvraagt, dan blijft het vermoeden over het voorgenomen samenstel bestaan.

Versterkend

Sterk: onverklaarde waardesprong bij (door)levering, of financiering door een derde zonder aanwijsbare rol en zekerheden.
Buitenlandse rechtspersoon zonder economische reden in de structuur; UBO- of herkomstvragen die onbeantwoord blijven.
Onverklaarde haast, wisselende instructies, verzoek de derdengeldenrekening oneigenlijk te gebruiken.
Bij aandelen- en ondernemingstransacties: prijs zonder onafhankelijke waardering, verrekening via rekening-courant zonder onderliggende stukken, of een UBO achter een discretionaire trust die ondanks doorvragen niet is vast te stellen (dan mogelijk een niet te voltooien cliëntenonderzoek: onder de AMLR een zelfstandige meldgrond).

Ontlastend (mits geverifieerd)

Taxatie, verbouwing of marktontwikkeling die de prijssprong aantoonbaar verklaart.
Financierende derde met gedocumenteerde rol (hypotheekakte, familielening met overeenkomst en zekerheden).
Structuur met aantoonbaar legitiem doel (fiscaal advies met vindplaats, bestaande concernstructuur).
Waardering of advies afkomstig van een aantoonbaar onafhankelijke deskundige (de huisaccountant of gelieerde adviseur weegt lichter dan een onafhankelijke waardeerder).

Buiten de reikwijdte (louter familierechtelijke aktes of nalatenschapsafwikkeling zonder fiscale werkzaamheden of hypotheekvestiging): geen meldplicht en geen tipping-off-kwestie. Leg de waarneming en de reikwijdteconclusie vast in het dossier en weiger zo nodig ministerie; ernstige vermoedens van strafbare feiten kunnen bij de politie of via Meld Misdaad Anoniem worden gemeld.

Wie: de behandelend (kandidaat-)notaris beoordeelt zelf, met vier ogen via de Wwft-verantwoordelijke of compliance officer van het kantoor (vanaf 10 juli 2027: de nalevingsfunctionaris van art. 11 lid 2 AMLR) bij elke sterk versterkende factor.
Wanneer: onverwijld, onder beide regimes, in beginsel vóór het passeren of uitvoeren van de dienst; dienstweigering ontslaat niet van de meldplicht over wat al bekend is, en een commerciële of fiscale deadline van partijen is geen grond voor uitstel van de beoordeling of de melding: plan zo nodig het passeren later.
Dossier: de reikwijdte- en vrijstellingstoets, de vraagbatterij herkomst van middelen met antwoorden, de verhouding koopsom-waarde, de typologieverwijzing en het gedateerde besluit, ook bij gemotiveerd niet-melden; bij trustconstructies: de volledige trustdocumentatie opvragen (akte, benoemingen, begunstigdenklasse), vastleggen wat ontbreekt, en bij een na redelijke inspanning onbepaalbare UBO het cliëntenonderzoek als niet te voltooien aanmerken.
Sjabloon: transactieketen (partijen, prijzen, data), financieringsherkomst, typologie, conclusie; toets vooraf of de procesvrijstelling werkelijk van toepassing is.

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 4 onder d en lid 5, art. 1d lid 1 onder c · BFT, specifieke leidraden (oktober 2024) · BFT, specifieke leidraad letter d en e (oktober 2024) · FIU-typologieën buitenlandse rechtspersonen en vastgoed (2024) · KNB, handreiking melden · KNB, FAQ AML-pakket · Kamer voor het notariaat Amsterdam, 9 februari 2021 · Kamer voor het notariaat 's-Hertogenbosch, 7 december 2020 · Belgisch Grondwettelijk Hof nr. 10/2008 · HvJ C-305/05 · EHRM Michaud t. Frankrijk

Plek in de WwftAdvocaat, uitsluitend voor de aangewezen diensten van art. 1a lid 4 onderdeel c Wwft: onder meer advies of bijstand bij aan- of verkoop van registergoederen, het beheren van geld of effecten, de oprichting of aan- en verkoop van vennootschappen, en het optreden in naam en voor rekening van een cliënt bij een financiële transactie. Toezichthouder: de deken, bedoeld in art. 22 lid 2 Advocatenwet (art. 1d lid 1 onderdeel d Wwft); een onafhankelijke landelijke toezichthouder advocatuur (LTA/OTA) is in voorbereiding maar per peildatum niet opgericht.

Een advocaat begeleidt een aandelenoverdracht. Vlak voor levering vraagt de koper of de koopsom van 900.000 euro via de derdengeldenrekening van het kantoor kan lopen "voor het vertrouwen", waarbij 200.000 euro afkomstig zal zijn van een vennootschap die geen partij is bij de transactie. Op de vraag naar de rol van die vennootschap komt geen duidelijk antwoord; de juridische werkzaamheden zelf zijn beperkt tot het reviseren van een koopovereenkomst. Langs het beoordelingskader: de reikwijdtetoets is geraakt (aan- en verkoop van vennootschappen, optreden bij een financiële transactie) en de vrijstelling geldt niet (dit is dienstverlening, geen rechtspositiebepaling of procesvertegenwoordiging); het signaal is de betaalroute die de dienst overstijgt plus de rolloze derde-betaler; de profieltoets levert geen verklaring; de typologiematch is de derdengeldenrekening als schijnbaar legitiem doorgeefstation.

Nu · tot 10 juli 2027

Subjectieve indicator geraakt; onverwijld melden, ook als de advocaat de betaalroute weigert en de opdracht teruggeeft (ook een voorgenomen transactie is meldwaardig).
Weigeren van de geldstroom en melden staan naast elkaar; de weigering neemt de meldplicht over wat al bekend is niet weg.
Kern van de meldtekst: "verzoek de koopsom (900.000 euro) via de derdengeldenrekening te laten lopen terwijl de dienstverlening daartoe geen aanleiding geeft; 200.000 euro zou afkomstig zijn van een vennootschap zonder rol in de transactie; herkomstvragen blijven onbeantwoord."

Vanaf 10 juli 2027

Redelijke gronden om te vermoeden: betaalroute zonder dienstverleningsgrond plus rolloze derde plus onbeantwoorde herkomstvragen dragen samen de redenering.
De transactie aanhouden tot na de melding voor zover zij nog niet is uitgevoerd (art. 71 AMLR); blijven de UBO- of herkomstvragen onbeantwoord, dan is het niet te voltooien cliëntenonderzoek een zelfstandige meldgrond.
Zelfde meldtekst, met expliciete conclusie en de vastgelegde vrijstellingstoets als bijlage van de redenering.

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 4 onder c en lid 5, art. 1d lid 1 onder d · NOvA, toezicht door de deken · NOvA, dossier LTA/OTA · HvJ C-305/05 · EHRM Michaud t. Frankrijk · Belgisch Grondwettelijk Hof nr. 10/2008 · FIU-typologieën buitenlandse rechtspersonen en vastgoed (2024) · AMLC-witwasindicatoren · SRA, guidance sham litigation

Plek in de WwftExterne registeraccountants en externe accountants-administratieconsulenten: art. 1a lid 4 onderdeel b Wwft; administratiekantoren vallen blijkens de BFT-leidraad onder de daarmee vergelijkbare dienstverlening van de onderdelen a en b. Toezichthouder: Bureau Financieel Toezicht (art. 1d lid 1 onderdeel c). Vrijstelling, dual regime: onder het huidige recht geldt de vrijstelling voor het bepalen van de rechtspositie en het optreden in rechte (art. 1a lid 5 Wwft) níet voor accountants en administratiekantoren; vanaf 10 juli 2027 brengt art. 70 lid 2 AMLR auditors en externe accountants wél onder die vrijstelling, voor informatie die zij van of over een cliënt ontvangen tijdens het bepalen van diens rechtspositie of bij verdediging of vertegenwoordiging in het kader van of in verband met een rechtsgeding, ongeacht of die informatie vóór, gedurende of na dat geding wordt verkregen. De vrijstelling vervalt bij eigen betrokkenheid, advies met witwasdoel of wetenschap daarvan; lidstaten kunnen haar bovendien voor transactiesoorten met hoger risico uitsluiten (art. 70 lid 3, te volgen via de Iwt).

Versterkend

Sterk: administratie die de werkelijke geldstromen aantoonbaar niet dekt (ontbrekende kas, vervalste of ontbrekende stukken).
Onverklaarde omzet- of kasgroei; facturen zonder aantoonbare prestatie; leningen met gelieerde partijen zonder zakelijke voorwaarden.
Cliënt die documentatie blijft toezeggen maar niet levert, of druk zet op de doorlooptijd van het jaarwerk.
Substantiële facturenstroom van of naar een jonge tegenpartij zonder track record, of een tegenpartij die herhaaldelijk van bankrekening wisselt (onderaanneming en ketenconstructies, vgl. het AMLC/NLA-crime script arbeidsuitbuiting en FATF/APG, Financial Flows from Human Trafficking, in het bronblok); het meldobject is de transactie in de administratie van de cliënt, ook als het initiatief bij die tegenpartij ligt.

Ontlastend (mits geverifieerd)

Groei verklaarbaar uit controleerbare bron (nieuwe contracten, overname, seizoenseffect met documentatie).
Administratieve gebreken hersteld met sluitende onderbouwing binnen een afgesproken termijn.
Transacties met gelieerde partijen tegen gedocumenteerde zakelijke voorwaarden.
Prestatie van een onderaannemer aantoonbaar via urenregistratie en personeelsgegevens, of betalingen deels via een geblokkeerde rekening (g-rekening) voor loonheffingen.

Wie: de behandelend accountant of adviseur signaleert, een centrale compliance officer of Wwft-verantwoordelijke concludeert (vanaf 10 juli 2027: de nalevingsfunctionaris van art. 11 lid 2 AMLR); dat beschermt ook de individuele melder (NBA-zorgpunt).
Wanneer: onverwijld vanaf het moment van kennisnemen, onder beide regimes; niet wachten op afronding van het jaarwerk of toegezegde stukken.
Dossier: de bevinding met vindplaats in het dossier, de weging (NV COS 240 bij een wettelijke controle, Standaard 4410 bij een samenstellingsopdracht, de eigen administratie- en samenstelvastleggingen bij een administratiekantoor), de verklaring van de cliënt, de typologieverwijzing en het gedateerde besluit.
Sjabloon: bevinding, wat de administratie wel en niet dekt, verklaring en verificatie, typologie, conclusie; het teruggeven van de opdracht vermelden maar niet als vervanging van de melding.
Samenloop: het NOCLAR-stappenplan en een eventuele Wta-fraudemelding lopen naast de Wwft/AMLR-melding en vervangen haar niet, en omgekeerd.

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 4 onder a en b, art. 1d lid 1 onder c · BFT, specifieke leidraad letter a en b (oktober 2024) · AMLC-witwasindicatoren · FIU-typologieën · NBA, reactie consultatie Iwt (2025) · accountant.nl, interview hoofd FIU-Nederland (november 2025) · CBb 3 september 2024 (melding terecht) · Accountantskamer 11 april 2016 · AMLC/NLA, crime script arbeidsuitbuiting (2022) · FATF/APG, Financial Flows from Human Trafficking (2018) · NBA, NV NOCLAR

Plek in de WwftBelastingadviseurs en degenen die daarmee vergelijkbare activiteiten verrichten: art. 1a lid 4 onderdeel a Wwft. Toezichthouder: Bureau Financieel Toezicht (art. 1d lid 1 onderdeel c). De vrijstelling voor het bepalen van de rechtspositie en het optreden in rechte (zoals bezwaar en beroep) geldt ook voor de belastingadviseur (art. 1a lid 5 Wwft; onder de AMLR via art. 70).

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 4 onder a en lid 5, art. 1d lid 1 onder c · BFT, specifieke leidraad letter a en b (oktober 2024) · AMLC-witwasindicatoren · NOB, reactie consultatie Iwt (2025)

Plek in de WwftBemiddelaars inzake koop en verkoop van onroerende zaken (en huurbemiddeling vanaf 10.000 euro maandhuur): art. 1a lid 4 onderdeel h Wwft. Taxateurs van onroerende zaken: art. 1a lid 4 onderdeel m Wwft. Toezichthouder: de minister van Financiën (art. 1d lid 1 onderdeel e), in de praktijk uitgeoefend door Belastingdienst/Bureau Toezicht Wwft (BTWwft).

Een twee maanden oude buitenlandse vennootschap biedt op een bedrijfspand 15 procent boven de vraagprijs, zonder bezichtiging en zonder financieringsvoorbehoud, met het verzoek binnen twee weken te passeren. Wie de uiteindelijk belanghebbende is, blijft ondanks herhaalde vragen onduidelijk; de contactpersoon wisselt tweemaal. Zes maanden na de levering staat het pand opnieuw te koop, 40 procent boven de betaalde prijs, zonder zichtbare verbouwing. Langs het beoordelingskader: het signaal zit in alle drie de dossierfasen (opdracht: geen interesse in het pand zelf; financiering: herkomst en UBO onduidelijk; transactie: prijs boven markt en snelle doorverkoop); de profieltoets kan niet worden voltooid omdat de UBO-vraag onbeantwoord blijft; de typologiematch is direct benoembaar: jonge buitenlandse rechtspersoon, overwaardering en doorverkoop met prijssprong zijn kernpatronen uit de FIU-typologieën vastgoed.

Nu · tot 10 juli 2027

Subjectieve indicator geraakt; melden, óók als de opdracht wordt teruggegeven of de koop afketst (ook een voorgenomen transactie is meldwaardig).
Het vereenvoudigde FIU-meldformulier voor makelaars verlaagt de drempel; beschrijf alle drie de fasen, niet alleen het bod.
Kern van de meldtekst: "bod van 15 procent boven vraagprijs zonder bezichtiging of financieringsvoorbehoud door een twee maanden oude buitenlandse vennootschap; UBO ondanks herhaalde vragen onbekend; levering gevolgd door hernieuwde aanbieding te koop tegen plus 40 procent binnen zes maanden."

Vanaf 10 juli 2027

Redelijke gronden om te vermoeden; het niet kunnen voltooien van het cliëntenonderzoek (de UBO-vraag) is onder art. 69 AMLR bovendien een zelfstandige meldgrond.
Ook de poging telt: haakt de koper af zodra de vragen komen, dan blijft het vermoeden over het voorgenomen samenstel meldwaardig.
Zelfde narratief in het EU-formaat, met de typologieverwijzing en de vermelding dat het cliëntenonderzoek niet kon worden voltooid.

Versterkend

Sterk: UBO- of herkomstvragen die onbeantwoord blijven, of een prijs die aantoonbaar van de marktwaarde afwijkt zonder verklaring (te hoog én te laag).
Geen bezichtiging of financieringsvoorbehoud, onverklaarde haast, jonge of buitenlandse rechtspersoon zonder reden.
Snelle doorverkoop met prijssprong; verzoek om naar een doelwaarde te taxeren.
Bij huurbemiddeling (Wwft-plichtig vanaf 10.000 euro maandhuur, en die grens keert terug in art. 3 punt 3 onder d AMLR): vooruitbetaling van meerdere maanden huur zonder aantoonbare reden, huurbetaling door een derde of vanaf een buitenlandse rekening, of een huurder wiens profiel de woonlast niet kan dragen.

Ontlastend (mits geverifieerd)

Bod boven vraagprijs verklaarbaar uit aantoonbare marktdruk (meerdere biedingen, gedocumenteerd biedlogboek).
Koper met verifieerbare identiteit, UBO en financieringsherkomst (hypotheekofferte, vermogensopgave met vindplaats).
Prijssprong bij doorverkoop verklaard door taxatie, verbouwing of bestemmingswijziging.
Huurgarantie of betaling door een derde met gedocumenteerde relatie en verifieerbare herkomst (bijvoorbeeld een vastgelegde garantstelling door een ouder of familielid).

Buiten de reikwijdte (huurbemiddeling onder 10.000 euro maandhuur): geen meldplicht en geen tipping-off-kwestie. Leg de waarneming vast, overweeg de opdracht te weigeren en bedenk dat de bank voor de geldstroom een eigen meldplicht heeft; ernstige vermoedens van strafbare feiten kunnen bij de politie of via Meld Misdaad Anoniem worden gemeld.

Wie: de behandelend makelaar of taxateur beoordeelt zelf; in een klein kantoor geldt het vierogenprincipe met een collega of de Wwft-contactpersoon (vanaf 10 juli 2027: de nalevingsfunctionaris van art. 11 lid 2 AMLR) bij elke sterk versterkende factor.
Wanneer: onverwijld, onder beide regimes, ook bij een afgeketste koop of teruggegeven opdracht (de poging blijft meldwaardig).
Dossier: één vaste dossiernotitie per transactie: wat is gezien, gevraagd, geantwoord en geconcludeerd, op datum; bij taxaties ook het geweigerde doelwaardeverzoek.
Sjabloon: de drie dossierfasen (opdracht, financiering, transactie), profielafwijking, typologie, conclusie; via het vereenvoudigde FIU-formulier, straks het EU-formaat.

Bronnen · peildatum 3 augustus 2026

Wwft art. 1a lid 4 onder h en m, art. 1d lid 1 onder e · Belastingdienst/Bureau Toezicht Wwft, beroepsgroepen · BTWwft, leidraad makelaars, bemiddelaars en taxateurs · FIU-Nederland, meldergroep makelaars · FIU-typologieën buitenlandse rechtspersonen en vastgoed (2024)

Van ongebruikelijk naar verdacht: de meldplicht per 10 juli 2027

Waarom de meldplicht kantelt, en wat dat van poortwachters vraagt

Veelgestelde vragen